Công trình này mang tên Political Identity Beyond Politics: The Messi-Ronaldo Preference Across 26 Countries (Bản sắc chính trị ngoài phạm vi chính trị: Xu hướng lựa chọn Messi – Ronaldo tại 26 quốc gia), của nhóm các nhà khoa học quốc tế Saifuddin Ahmed, Kokil Jaidka, Muhammed Ehab Rasul và Teresa Gil Lopez. Từ đó, một bức tranh tâm lý học được chỉ ra: Lòng trắc ẩn hay sự thống trị? Ý thức hệ chính trị tiềm ẩn bên trong mỗi người mới là thứ quyết định họ thuộc phe “M10” hay phe “CR7”.
Vì sao một cuộc tranh luận bóng đá lại có thể liên quan đến chính trị? Câu trả lời nằm ở bản sắc truyền thông mà hai siêu sao này khắc họa trong tâm trí công chúng. Theo đó, Messi hiện thân cho hình mẫu hướng nội, trầm lặng, phục tùng, coi trọng gia đình và đặt tập thể lên trên hết. Ngược lại, Ronaldo là biểu tượng của sự thống trị cá nhân, tự tin bộc lộ khát vọng, quảng bá bản thân mạnh mẽ và không ngần ngại phô diễn sự “duy ngã độc tôn”. Sự bất đối xứng này vô tình trùng khớp hoàn hảo với trục phân tách ý thức hệ “thống trị – cộng đồng” trong tâm lý học chính trị.
Về phương pháp luận, nghiên cứu tiến hành khảo sát 10.661 người tại 26 quốc gia khắp 6 châu lục trong quãng thời gian từ tháng 4 đến tháng 5/2026. Bằng cách áp dụng mô hình tuyến tính phân cấp hai cấp độ, các nhà nghiên cứu đã phân tích quan điểm của người tham gia về cuộc tranh luận “Messi hay Ronaldo”, dựa trên nhiều yếu tố nền tảng.
Kết quả cho thấy hệ tư tưởng chính trị là yếu tố dự báo cá nhân mạnh mẽ nhất cho sở thích chọn cầu thủ, vượt lên trên cả các yếu tố nhân khẩu học như giới tính, giáo dục hay tầng lớp xã hội. Cụ thể, các nhà khoa học khẳng định những người có xu hướng tự do (liberal) hay tả khuynh ủng hộ Messi. Ngược lại, những người có thế giới quan bảo thủ (conservative) hoặc hữu khuynh lại gọi tên Ronaldo.
Dữ liệu từ cuộc khảo sát cho thấy những làn sóng phân cực rõ ràng tại các quốc gia, và không phụ thuộc vào thứ hạng đội tuyển của quốc gia đó trên bảng FIFA. Có 19 trên 26 quốc gia nghiêng hẳn về một bên. Với phe “cuồng” Messi, dẫn đầu là Hàn Quốc và tất nhiên là Argentina. Thậm chí, hiệu ứng Messi ở các quốc gia này đậm nét hơn nhiều so với hiệu ứng Ronaldo ở những nước yêu thích siêu sao người Bồ Đào Nha. Các quốc gia phương Tây như Phần Lan, Tây Ban Nha, Anh, Na Uy, Mỹ và Canada cũng ghi nhận sự áp đảo của siêu sao người Argentina.
Với phe “mê” Ronaldo, các quốc gia châu Á và châu Phi áp đảo. Indonesia, Malaysia, Thổ Nhĩ Kỳ, Mexico, Ai Cập, Bồ Đào Nha, Singapore, Trung Quốc, Pháp, Ấn Độ và Nigeria là những nơi thủ quân Al-Nassr thống trị về mặt tình cảm.
Nam Phi, Nhật Bản, Philippines, Brazil, Australia, Đức và Hà Lan là những nơi có phần thờ ơ hoặc có tỷ lệ yêu thích hai siêu sao này cân bằng nhau.
Đặc biệt, yếu tố “quê hương” mang lại lợi thế rất khác nhau. Trong khi người dân Argentina tôn sùng Messi tuyệt đối, thì tại Bồ Đào Nha, Ronaldo chỉ nhận được sự ưu ái vừa phải. Thậm chí, người hâm mộ ở Indonesia hay Malaysia còn mến mộ Ronaldo hơn cả người Bồ Đào Nha. Điều này chứng minh sở thích không đơn thuần đến từ quốc tịch, mà đến từ các tầng tâm lý sâu thẳm bên trong.
Không chỉ dừng lại ở góc độ chính trị công khai, nghiên cứu còn bóc tách những lớp kiến trúc tâm lý phức tạp khác định hình nên sở thích của mỗi cá nhân, chẳng hạn như chủ nghĩa độc tài, lòng tự tôn, kỷ nguyên video trên mạng xã hội và sự phản nghiệm nhận thức.
Những cá nhân có xu hướng sùng bái những nhà lãnh đạo mạnh mẽ, tôn trọng tôn ti trật tự sẽ có sự liên kết tâm lý mạnh mẽ với Ronaldo. Họ nhìn thấy ở anh một “kẻ thống trị” tối cao trên sân cỏ.
Những người có lòng tự tôn cao thích Ronaldo. Theo lý thuyết tâm lý, việc thần tượng một biểu tượng thành công rực rỡ và luôn phô diễn sự xuất chúng giúp họ duy trì và củng cố giá trị bản thân thông qua cơ chế tâm lý mang tên “basking in reflected glory” (viết tắt là BIRGing), tức “đắm mình trong hào quang phản chiếu”. Thuật ngữ này được nhà tâm lý học xã hội Robert Cialdini định nghĩa vào năm 1976.
Cách mỗi cá nhân xem tin tức bóng đá cũng thay đổi thần tượng của họ. Nghiên cứu chỉ ra những người tiêu thụ nhiều tin tức dạng video ngắn trên TikTok hay Reels có xu hướng chọn Ronaldo. Thuật toán của các nền tảng mạng xã hội này ưa chuộng phong cách trình diễn tần suất cao, những khoảnh khắc ăn mừng bùng nổ, những phát ngôn gai góc của Ronaldo, từ đó liên tục củng cố và làm sâu sắc thêm sự gắn bó của người hâm mộ với anh.
Trong khi đó, những người có tư duy phân tích sâu sắc, thích lật lại vấn đề có xu hướng nghiêng nhẹ về phía Messi, dù tỷ lệ này không quá lớn.
Khía cạnh khoảng cách về thế hệ cũng được nghiên cứu này khắc họa, khi gắn kết giữa ý thức hệ chính trị và sở thích bóng đá được tô đậm nhất ở thế hệ trẻ.
Mối liên hệ giữa tư tưởng “tự do – Messi” và “bảo thủ – Ronaldo” phản ánh rõ nhất ở những người trẻ và trung niên, sau đó mờ nhạt dần và không còn ý nghĩa thống kê ở thế hệ lớn tuổi. Các tác giả lý giải rằng, thế hệ trẻ ngày nay đang lớn lên trong một môi trường xã hội bị “phân cực và định hình bản sắc” cao độ bởi truyền thông mạng xã hội. Đối với họ, lựa chọn chính trị không chỉ là lá phiếu, mà còn là lối sống, len lỏi vào từng chiếc áo đấu, từng cái tên họ cổ vũ trên khán đài.
Các nhà khoa học đưa ra khuyến cáo cần thận trọng với kết quả này vì hai lý do: nghiên cứu chưa qua quy trình phản biện từ các chuyên gia cùng ngành, và hiệu ứng thống kê ghi nhận được dù có thật nhưng vẫn ở mức khá khiêm tốn. Tuy nhiên, công trình nghiên cứu này chỉ ra rằng khi tranh luận xem Messi hay Ronaldo, ai vĩ đại hơn, mỗi cá nhân không chỉ đơn thuần nói về bóng đá. Họ đang phơi bày thế giới quan, tính cách, lòng tự tôn và cả hệ tư tưởng sâu kín nhất của mình. Bóng đá hấp dẫn vì nó là tấm gương phản chiếu chính xác xã hội loài người. Và “chiến trường” giữa Messi và Ronaldo còn là nơi nhân loại soi bóng để hiểu rõ hơn về chính mình.
Hoàng Thông tổng hợp
Nguồn: https://vnexpress.net/ai-thich-messi-ai-thich-ronaldo-5087833.html
