* Italy – Bắc Ireland: 2h45 ngày 27/3, giờ Hà Nội.
20 năm trước, cả hệ thống bóng đá Italy rúng động vì vụ bê bối Calciopoli. Trước khi đội tuyển quê nhà sang Đức dự World Cup 2006, đã có một làn sóng trong dư luận Italy kêu gọi “trảm” HLV trưởng Lippi, đòi loại cả Gianluigi Buffon và Fabio Cannavaro. Họ bị đổ lỗi và công kích vì mối quan hệ giữa bộ ba này với Juventus – thủ phạm lớn nhất trong Calciopoli.
Lippi đã rời Juventus sau mùa 2003-2004, thời điểm không dính líu đến những cuộc thao túng trọng tài hòng dàn xếp tỷ số mà về sau bị phanh phui. Nhưng ông vẫn bị giám sát chặt chẽ và chịu áp lực lớn phải từ chức thuyền trưởng tuyển Italy.
Nhưng cũng chính ba nhân vật kể trên, trở thành người hùng giúp Italy vô địch trên đất Đức. Lippi xoay tua đội hình linh hoạt, tạo nên một cấu trúc vận hành ổn định 4-2-3-1. Trong một tập thể có tới 10 cái tên khác nhau cùng ghi bàn ở World Cup năm ấy, tuyển Italy dưới sự chỉ huy nơi hàng thủ của thủ quân Cannavaro và một Buffon vững chãi trước khung thành, chỉ để lọt lưới vỏn vẹn hai bàn.
Ngay sau thời khắc Lippi cùng các học trò nâng cao chiếc cup vàng trên sân Olympic, Berlin, Gattusso đã túm cổ ông thầy theo đúng nghĩa đen để ngăn ông từ chức. “Thầy phải ở lại! Thầy phải ở lại!”, tiền vệ này gào lên như thế.
Nhưng tất cả đã quá muộn. Lippi đã quyết định ra đi từ trước, kiệt sức vì những công kích cá nhân nhắm vào bản thân. Dù vậy, người chiến binh lăn xả của Lippi khi ấy không dễ dàng chấp nhận sự thật này. Tất cả chỉ vì sự yêu mến vô điều kiện dành cho người thầy.
Gattuso ngày đó không đơn giản chỉ là một phần của tập thể Italy chinh phục World Cup bằng sức mạnh đoàn kết và cả sự phẫn chí chống lại tất cả. Trong mắt Lippi, tuyển Italy của ông không bao giờ có thể thiếu Gattuso, người học trò ông chưa bao giờ dẫn dắt ở cấp CLB.
Ngay trước khi bay sang Đức năm 2006, Gattuso dính chấn thương nghiêm trọng. Một vết rách cơ. Ông cố giấu Lippi và bác sĩ Castellacci suốt hai ngày, chui vào trong chăn để giấu vết bầm. Khi bị phát hiện và hiểu rõ rủi ro bị loại, Gattuso hét lên: “Các người không được để tôi ở lại. Tôi sẽ tự xích mình vào xe bus!”.
Đôi mắt Gattuso lúc đó trợn ngược lên dữ dằn. Lippi nhìn Castellacci và hỏi: “Cậu ta kịp hồi phục không?”. Vị bác sĩ đáp: “Người khác thì không, mất ít nhất hai tháng đấy, nhưng ‘Rino’ thì có lẽ được”. Vậy là cựu tiền vệ AC Milan được sang Đức và chuyện chấn thương được giữ kín với báo chí. “Nếu biết chuyện, họ sẽ treo cổ chúng tôi mất”, Lippi sau này hồi tưởng.
Phần còn lại trở thành lịch sử. Gattuso chưa bao giờ quên ân huệ từ Lippi, còn Lippi cũng không bao giờ có ý định loại Gattuso. Vị thuyền trưởng hiểu rõ, nếu có gì đó chệch choạc, ông sẽ là bia đỡ đạn đầu tiên. Đó là một phần của cuộc chơi.
Và rồi trên sân, Gattuso đền đáp người thầy khi trở thành một “máy quét” không biết mệt mỏi của tuyển Italy, chạy thay phần cho Andrea Pirlo và Francesco Totti. Kể từ đó, giữa Lippi và Gattuso chưa bao giờ là những lời sáo rỗng, khách sáo là thứ không tồn tại.
“Người giống hệt tôi”
Gattuso từng mơ làm HLV trưởng tuyển Italy, và ngày đó rồi cũng đến, có phần đột ngột. Đầu tháng 6/2025, một cuộc gọi từ Buffon – đồng đội cũ nay là trưởng đoàn ĐTQG Italy -giữa cơn bão táp sau khi HLV Luciano Spalletti thôi chức kết thúc và Claudio Ranieri từ chối, đã thay đổi tất cả.
Thẳng thắn và không vòng vo, ngay ngày Gattuso được bổ nhiệm, Lippi đã gọi điện chúc mừng và nói ngắn gọn với giọng cười khanh khách: “Giờ cậu là HLV trưởng rồi, và cậu biết điều đó nghĩa là gì mà…, là rắc rối to cho cậu rồi đấy”. Trong lễ ra mắt, Gattuso kể lại những lời ấy với cảm giác thích thú, xen lẫn một chút xúc động trước mặt Chủ tịch LĐBĐ Italy Gabriele Gravina và Buffon.
Lippi chưa bao giờ đưa ra nhận xét vu vơ. Khi được hỏi ai là người “giống Lippi” nhất trong số các nhà vô địch thế giới 2006, ông hoàn toàn có thể chọn cách trả lời xã giao. Từ Cannavaro đến Alessandro Nesta, từ Pirlo đến Alberto Gilardino, Fabio Grosso hay Filippo Inzaghi, rất nhiều người đã theo nghiệp cầm quân. Nhưng ông trả lời không chút do dự: “Gattuso, cậu ấy giống hệt tôi”.
Đó không phải là vì vấn đề chiến thuật ba hay bốn hậu vệ, mà là thái độ, sự cân bằng giữa kỷ luật và tự do, giữa kỹ thuật và tinh thần chiến đấu, giữa sự thanh thản và khắt khe.
Trong cơn bão táp trước thềm World Cup 2006, Lippi từng làm lá chắn cho các học trò. Và giờ đây, Gattuso cũng bảo vệ tuyển Italy và truyền tải sự nhẹ nhàng trước những định kiến và thái độ bi quan đang bủa vây. Điều duy nhất ông “phủ nhận” Lippi là khi yêu cầu các học trò quên đi những vinh quang World Cup hay Euro cũ kỹ để bắt đầu lại từ con số không trước Bắc Ireland ở bán kết play-off tranh vé vớt.
Gattuso hiểu rằng sau hai kỳ World Cup mà người Italy phải xem qua TV, ông đang đặt cược cả tương lai của bản thân vào đây, dù mới chỉ tiếp quản đội tuyển từ tháng 9 năm ngoái trong một tình thế vốn đã ngặt nghèo. Nhưng ông không đơn độc. Ít nhất là từ xa, nhưng với tâm thế rất gần, và Lippi vẫn luôn sát cánh.
Lippi từng là người thầy, sau thành người bạn, rồi thành đồng nghiệp, và giờ là CĐV số một của Gattuso. Trước thềm trận play-off với Bắc Ireland, từ quê nhà Viareggio, Turin, Lippi gửi đi lời chúc chân thành nhất.
“Ôm cậu một cái thật chặt, Rino”, Lippi viết trên trang cá nhân. “Cậu là một trong những học trò xuất sắc nhất của tôi, chúng ta đã cùng vô địch World Cup, đã là một ‘tập thể’ đúng nghĩa. Trên băng ghế chỉ đạo, cậu rất giống tôi ở cá tính, cách đối đãi với cầu thủ và cả tầm nhìn. Cậu làm tôi nhớ đến… chính mình. Cậu xứng đáng với những điều tốt đẹp nhất, xứng đáng giành vé đi tiếp vì niềm đam mê mãnh liệt mà cậu luôn đặt vào mọi việc, từ sân cỏ đến đời thường. Chúc may mắn, người đồng nghiệp thân mến. Cậu có một đội hình tốt và sẽ làm tất cả để không lỡ hẹn với giải đấu mà chúng ta đã vắng bóng quá lâu. Tất cả chúng tôi đều đứng sau cậu, hãy cùng tiến về phía trước. Chúng ta sẽ cùng nhau đến World Cup! Chúng ta sẽ làm được”.
Gattuso thì luôn khắc ghi hình bóng Lippi từ ngày đầu làm HLV. Ông liên lạc định kỳ với người thầy cũ, xin lời khuyên và tâm sự về chuyến phiêu lưu cùng sắc áo thiên thanh. Gattuso đã đi khắp châu Âu, thực hiện hơn 80 chuyến bay, nghiên cứu các cầu thủ để tự tạo ra một tập thể cho riêng ông, phớt lờ những lời thúc giục gọi những cái tên khác. Giống Lippi năm xưa, HLV đương nhiệm của Italy đưa ra lựa chọn và kiên định với chúng.
20 năm sau thời khắc tại Berlin, bóng đá đã đổi thay. Gattuso không có Buffon, Cannavaro, Pirlo, Totti, Mauro Camoranesi hay Alessandro Del Piero trong tay, và cũng chẳng có một “Gattuso” nào khác trên sân. Nhưng tuyển Italy của ông có tâm hồn và đậm “chất Gattuso”. Và bên cạnh ông, Lippi vẫn đang tiếp thêm sức mạnh cho sứ mệnh đến với Bắc Mỹ.
Hoàng Thông (theo Gazzetta dello Sport)
Nguồn: https://vnexpress.net/lippi-gattuso-dau-gach-noi-cho-hy-vong-du-world-cup-cua-italy-5054917.html
