“Tôi không xem chứng minh thư của các cầu thủ. Miễn là họ đủ giỏi thì đều có thể ra sân”, đó là câu nói thường thấy của các HLV khi giải thích về việc một cầu thủ trẻ ra sân. Tuy nhiên, câu trả lời hiếm khi giống nhau nếu các HLV được hỏi về việc tung ra sân các cầu thủ lớn tuổi.
Nhiều người quan niệm rằng sau 30 tuổi, các cầu thủ sẽ bước sang bên kia sườn dốc sự nghiệp, huống gì khi họ bước vào tuổi 35. Nhưng nên nhớ rằng, Messi vẫn có thể vô địch World Cup 2022 khi bước sang tuổi 35. Hay Luka Modric vẫn có thể giành Quả bóng vàng 2018 ở độ tuổi 33, Benzema thậm chí giành danh hiệu này khi bước sang tuổi 35 (vào năm 2022).
Nói về việc nhiều cầu thủ vẫn tỏa sáng rực rỡ ở độ tuổi “xưa nay hiếm” trong làng túc cầu, bác sĩ Christopher Oyola, giám đốc bộ phận y tế của CLB Getafe, nhận định: “Nhìn chung, độ tuổi trung bình của con người ngày càng tăng lên. Đó là nhờ việc họ chăm sóc bản thân tốt hơn, ăn uống tốt hơn…
Dinh dưỡng là yếu tố then chốt với các cầu thủ bóng đá. Ngày nay, chúng ta rất hiếm gặp cầu thủ thừa cân. Trước đây, Maradona không có cơ bắp nhưng ông vẫn là cầu thủ xuất sắc nhất thế giới. Còn cầu thủ ngày nay giống như vận động viên. Khi họ cởi áo, chúng ta đều thấy cơ bụng sáu múi, thân hình cân đối”.
Ông Oyola cũng nhấn mạnh về tiến bộ trong y tế cũng là nguyên nhân giúp các cầu thủ duy trì “tuổi chơi bóng” lâu hơn. Ông nói: “Các chất bổ sung tăng cường thể lực, vitamin bổ sung magie, creatine… cùng những loại dược phẩm được đội ngũ y tế hợp tác chặt chẽ với các chuyên gia dinh dưỡng để sử dụng.
Trước mỗi mùa giải, chúng tôi đều lấy mẫu máu của các cầu thủ, để xem họ thiếu hụt hay dư thừa chất nào. Quay trở lại thời điểm tôi bắt đầu quản lý dịch vụ y tế của câu lạc bộ vào năm 1998. Các cầu thủ không có những thực phẩm chức năng tăng cường hiệu suất như hiện nay. Creatine chưa tồn tại. Ngày nay, chúng ta có những công cụ quan trọng để kéo dài tuổi thọ của cơ bắp, kéo dài tuổi thọ của khớp và kéo dài sự nghiệp của cầu thủ”.
Giám đốc cơ sở y tế của Getafe cũng cho rằng việc tập luyện rất quan trọng: “Khi các cầu thủ đến sân tập, chúng tôi lấy máu và xác định mức độ oxy hóa của họ thông qua nồng độ CK (là lượng men enzyme có trong máu, giúp phản ánh sức khỏe của các mô cơ và cơ tim).
Khi các cầu thủ đến sân tập, họ sẽ được quét cơ thể để xem có nên tăng hay giảm tải trong tập luyện. Cầu thủ có bị quá tải ở bộ phận nào hay không. Hay chúng tôi có những biện pháp hỗ trợ cho các cầu thủ ở trong và sau tập luyện”.
Kỳ World Cup 2026 chứng kiến dấu giày của những “ông già gân” với 8 cầu thủ trên 40 tuổi. Người cao tuổi nhất là thủ môn Craig Gordon của Scotland, người bước sang tuổi 44, tiếp theo là Cristiano Ronaldo, Luka Modric (41), Guillermo Ochoa, Marcelo Neuer, Edinson Dzeko, Ioan Vozinha (40).
Thống kê này trái ngược với lịch sử. Từ năm 1930 đến năm 1978, không có một cầu thủ nào từ 40 tuổi trở lên tham gia một kỳ World Cup.
Bác sĩ Oyola cũng nhấn mạnh khía cạnh vật lý trị liệu và phục hồi chức năng. Ông tiếp tục: “Về phục hồi chức năng, chúng tôi thấy tất cả các đội đều sử dụng laser tần số thấp và buồng tăng áp, giúp kéo dài sự nghiệp của cầu thủ.
Vì sao phải làm như vậy? Bởi vì bạn có được sự oxy hóa tốt hơn, ít oxy hóa hơn, vì yếu tố thực sự phá hủy mọi thứ là quá trình oxy hóa. Chúng tôi giảm quá trình oxy hóa tế bào và sau đó chúng tôi thấy rằng tuổi thọ thi đấu của cầu thủ được kéo dài. Vật lý trị liệu là quá trình tốt nhất trong tất cả. Các phương pháp điều trị sau tập luyện, cách các cầu thủ trải qua liệu pháp dẫn lưu, liệu pháp thư giãn cơ bắp. Trong mỗi phòng thay đồ, chúng tôi đều có bể sục, phòng xông hơi… tất cả các liệu pháp thủy trị liệu và nhiệt trị liệu giúp kéo dài sự nghiệp của họ rất nhiều”.
Theo ông Oyola, phòng thay đồ của các CLB ở La Liga hay giải hạng 2 Tây Ban Nha đều có rất nhiều máy móc tối tân. Phòng thay đồ hiện tại không khác gì phòng thí nghiệm với máy vô tuyến tần số, máy từ trường trị liệu, phòng thủy trị liệu, phòng xông hơi.
Ở thời điểm ông Oyola mới tới làm việc vào năm 1998, CLB Getafe chỉ có đúng một nhân viên xoa bóp. Trong mỗi trận đấu, chỉ có ông và người này tháp tùng đội bóng. Tuy nhiên, giờ đây, đội ngũ y tế của CLB ngoại ô thành Madrid có tới 15 người xoa bóp.
Phương pháp huấn luyện ngày nay cũng thay đổi. Các bài tập kiểu chạy bền, đường dài không bóng dần bị loại bỏ, để thay thế bằng những bài tập tích hợp. Việc chuẩn bị thể chất cho các cầu thủ đã phát triển theo hướng cá nhân hóa cao độ, dựa trên phân tích dữ liệu (GPS, AI) và sự tích hợp giữa huấn luyện thể chất với các tình huống chiến thuật thực tế. Nghiên cứu cho thấy các cầu thủ bóng đá ngày nay cao hơn, thon gọn hơn và nhanh hơn, có khả năng duy trì các nỗ lực cường độ cao gián đoạn.
Các bài tập thể chất không thể tách rời khỏi dinh dưỡng khoa học. Khoa học hiện đại nhấn mạnh tầm quan trọng của việc điều chỉnh chế độ dinh dưỡng theo chu kỳ (điều chỉnh lượng carbohydrate nạp vào phù hợp với cường độ tập luyện) và sử dụng các chất hỗ trợ tăng cường hiệu suất đã được chứng minh như creatine và caffeine để đảm bảo năng lượng từ phút đầu tiên đến phút cuối cùng của trận đấu.
